Bí quyết phối hợp thực phẩm hợp lý – giúp món ăn ngon, bổ, khoẻ


Phối hợp thực phẩm

Phối hợp thực phẩm hợp lý không những giúp tăng giá trị dinh dưỡng của món ăn mà còn phòng ngừa các nguy cơ mắc bệnh ung thư, sỏi thận. Dựa theo kết quả phân tích thành phần dinh dưỡng có trong các loại thực phẩm và tác dụng của mỗi vi chất, có một số lời khuyên cơ bản mà người làm nội trợ cần lưu ý khi nấu ăn.

Quảng cáo

1Phối hợp thực phẩm giúp tăng dưỡng chất

Phối hợp thực phẩm hợp lý không những giúp cơ thể hấp thu các dưỡng chất một cách tốt nhất mà còn làm tăng giá trị dinh dưỡng và giảm các tác dụng phụ do xung đột vi chất gây ra. Bên dưới là một số cách phối hợp phổ biến giúp món ăn hàng ngày thêm bổ dưỡng

  • Cà chua xào với trứng gà: Trong trứng gà chứa nhiều đạm và các vitamin bổ dưỡng nhưng thiếu vitamin C. Trong khi đó cà chua lại chứa nhiều vitamin C, vì thế phối hợp với nhau có tác dụng bổ trợ dưỡng chất.
  • Gan lợn xào bó xôi: Gan lợn chứa các nguyên liệu tạo máu như sắt, axit folic, vitamin A, B12,…, bó xôi cũng chứa nhiều sắt và axit folic, phối hợp hai thực phẩm này có tác dụng tốt hỗ trợ điều trị thiếu máu.
  • Thịt dê thêm gừng: Thịt dê tính ấm, có tác dụng bổ dương, gừng tươi cũng có tác dụng giữ ấm, nếu phối hợp với nhau sẽ giúp chữa đau bụng do lạnh (hàn).
  • Thịt gà kèm hạt dẻ: thịt gà bổ tỳ tạo máu, hạt dẻ kiện tỳ, có ích cho việc hấp thu dinh dưỡng từ gà.
  • Cá tiềm với đậu hũ: đậu hũ chứa nhiều đạm, nhưng thiếu methionine, cá chứa nhiều methionine. Nếu ăn chung sẽ nâng cao giá trị dinh dưỡng về đạm.
2Phối hợp KHÔNG ĐÚNG sẽ gây kém dinh dưỡng

Có nhiều thức ăn nếu phối hợp sẽ xảy ra một chuỗi phản ứng trong cơ thể, làm giảm hấp thu các nguyên tốt vi lượng và các vitamin cần thiết cho cơ thể. Cụ thể như sau:

  • Thức ăn bất lợi cho việc hấp thu canxi: sữa bò, tôm khô chứa nhiều canxi, nếu ăn chung với thức ăn có nhiều axit oxalic như bó xôi, rau dền, hẹ sẽ cản trở hấp thu canxi.
  • Thức ăn bất lợi cho hấp thu sắt: gan, thịt nạc, nấm mèo đen, rong biển chứa nhiều sắt, khi ăn những thức ăn này chung với thức uống có chứa axit tannic như cà phê, trà,… sẽ làm giảm hấp thu sắt.
  • Thức ăn bất lợi cho hấp thu kẽm: kẽm có tác dụng quan trọng cho việc phát triển cơ thể và làm lành vết thương. Kẽm chứa nhiều trong một số loại thực phẩm như thịt nạc, cá, hàu,…, nếu ăn chung với thức ăn giàu chất xơ sẽ làm giảm việc hấp thu kẽm.
  • Thức ăn bất lợi cho hấp thu vitamin: uống rượu làm giảm đáng kể khả năng hấp thu vitamin của cơ thể.
  • Giảm hấp thu đạm: sữa đậu nành có chứa men ức chế trypsin, nó ức chế hoạt tính của protease, ảnh hưởng đến hấp thu đạm mà trứng gà lại chứa nhiều đạm vì thế không nên dùng chung với nhau.
3Phối hợp thực phẩm gây bệnh

Trong quá trình chế biến thực phẩm, tránh phối hợp một số loại thực phẩm sau với nhau:

  • Hải sản chung với bia rượu dễ gây bệnh gout: hải sản giàu purine, chuyển hoá thành axit puric theo nước tiểu ra ngoài, cồn (rượu) có thể gây tích tụ axit lactic cạnh tranh với việc bài tiết accid puric. Uống rượu làm tăng axit puric trong máu.
  • Bó xôi chung với đậu hũ dễ mắc bệnh sỏi thận: đậu hũ chứa nhiều magnesium chloride và callcium sulfate, bó xôi chứa acid oxalic, hai thứ gặp nhau sẽ hình thàn oxalic magnesium và oxalic calcium, không chỉ ảnh hưởng đến việc hấp thu calcium mà còn gây bệnh sỏi thận.
  • Tôm, cua kỵ vitamin C: ăn tôm, cua có chứa hợp chất arsenic hoá trị 5, nếu ăn chung với rau quả có chứa vitamin C, sẽ làm arsenic hoá trị 5 chuyển thành hoá trị 3, rất độc hại.
  • Thịt jambon chung với thức uóng chứa axit nitric dễ sinh ung thư: để bảo quản các loại thịt đã chế biến như hotdog, xú xích, jambon, thịt lạp…, các nhà sản xuất thêm nitrate để chống mốc và sự sinh trưởng của vi khuẩn Clostridium botulinum. Nitrate gặp axit hữu cơ (axit lactic, citric, malic…) sẽ chuyển thành chất gây ung thư nitrosamine.

Mật ong, sữa, đậu nành,
Ăn cùng tắc tử, phải đành xa nhau!
Gan lợn, giá, đậu nực cười,
Xào chung, mất sạch bổ tươi ban đầu!

Thịt gà, kinh giới kị nhau,
Ăn cùng một lúc ngữa đầu phát điên!
Thịt dê, ngộ độc do đâu?
Chỉ vì dưa hấu, xen vào bữa ăn!

Ba ba ăn với dền, sam
Bụng đau quằn quại, khó làm cho nguôi!
Động kinh, chứng bệnh rành rành,
Là do thịt lợn, rang chung táo Tàu!

Chuối hột ăn với mật, đường,
Bụng phìn, dạ trưởng, dọc đường phân rơi!
Thịt gà, rau cải có câu,
Âm dương, khí huyết thoát vào hư vô!

Trứng vịt, lẫn tỏi, than ôi,
Ăn vào chắc chết, mười mươi rõ ràng!
Cải thìa, thịt chó xào vô,
Ăn vào, đi tả, hôn mê khó lường!

Sữa bò, cam, quýt, bưởi, chanh,
Ăn cùng một lúc, liên thanh sấm rền!
Quả lê, thịt ngỗng thường thường,
Ăn vào cơ thể đùng đùng sốt cao!

Đường đen pha sữa đậu nành,
Đau bụng tháo dạ, hoành hành suốt đêm!
Thịt rắn, kị củ cải xào,
Ăn vào, sao thoát lưỡi dao tử thần!

Nôn mửa, bụng dạ không yên,
Vì do hải sản ăn liền trái cây!
Cá chép, cam thảo nhớ rằng,
Ăn chung, trúng độc, không cần hỏi tra!

Nước chè, thịt chó no say,
Thỉnh thoảng như thế, có ngày đi luôn!
Chuối tiêu, môn, sọ phiền hà,
Ruột đau quằn quại, như là dao đâm!

Khoai lang, hồng, mận ăn vô,
Dạ dày viêm loét, tổn hư tá tràng!
Giàu vitamin C chớ có tham
Nấu cùng ốc, hến, cua, tôm, nghêu, sò!

Ăn gì? Ăn với cái gì?
Là điều cần nhớ, nên ghi vào lòng!
Chẳng may ăn phải vài giờ
Chúng tạo chất độ bảng A chết người!

Quý nhau mời tiệc lẽ thường,
Thức ăn tương phản, trăm đường hại nhau!

Để tra cứu thành phần dinh dưỡng chi tiết 500 loại thực phẩm, vui lòng truy cập trang http://chaongaymoi.vn/dinh-duong

Phạm Minh (tham khảo Viện dinh dưỡng Quốc gia, Y học+sức khoẻ và tổng hợp từ internet)
Quảng cáo